Overheid dagvaardt verkeerde personen en struikelt over haar eigen administratie

Ik ben het niet alleen die zich afvraagt waarom de Belgische overheid, die een van de grootste bureaucratische systemen van Europa bezit, zo vaak de verkeerde personen dagvaart of boet. Het is een probleem dat zich niet alleen in de publieke sector manifesteert, maar ook in de private wereld waar ik dagelijks werk als syndicus.

Een fiscale controle die misloopt

De recente zaak van onderneemster Anne Cornut illustreert het probleem. Bij een onaangekondigde fiscale controle in haar atelier in Knokke werd haar boekhouding opgevraagd. Ze was in het buitenland en de aanwezige flexijobber had geen toegang tot de volledige digitale administratie. Volgens Cornut mocht de medewerker haar zelfs niet bellen. Het resultaat: een boete van 1.250 euro.

Fiscalist Michel Maus wijst erop dat een flexijobber niet bevoegd is om de volledige administratie van een onderneming te tonen. Toch werd de boete alsnog opgelegd. Het is een schrijnend voorbeeld van een fout die de overheid zelf niet kan voorkomen.

Een miljoen brieven die opnieuw moeten worden verstuurd

Dit jaar moest FOD Financiën 950.000 vooraf ingevulde belastingaangiften opnieuw versturen. Door een technische fout ontbrak de berekeningsnota met het eindresultaat, waardoor bijna één miljoen brieven een tweede keer de deur uit moesten. Een enorme verspilling van energie en middelen.

Foutieve dagvaardingen in de private sector

Mijn eigen bedrijf is meerdere keren foutief gedagvaard. Als syndicus vertegenwoordigen wij residenties en verenigingen van mede-eigenaars. Wanneer er een probleem ontstaat met de RSZ en een gerechtelijke procedure volgt, moet de betrokken residentie worden dagvaard. Toch werd mijn onderneming tot tweemaal toe gedagvaard in plaats van de residentie.

Een dagvaarding wordt gekoppeld aan de gegevens van je onderneming. Banken, kredietverzekeraars, leveranciers en commerciële informatiediensten werken met geautomatiseerde gegevensstromen. Een fout in een overheidsbestand heeft daardoor directe gevolgen voor de rest van het bedrijfsleven.

De gevolgen van een fout

Afgelopen vrijdag werden onze tankkaarten geblokkeerd na een blunder van de RSZ. De leverancier dacht ten onrechte dat er problemen waren in ons bedrijf. Ik moest een ganse namiddag besteden aan telefoneren, mails versturen, documenten bezorgen en advocaten inschakelen om te bewijzen dat er geen probleem was.

Wanneer een ondernemer een aangifte vergeet of een administratieve verplichting verkeerd interpreteert, kan de overheid sanctioneren. Boetes, verhogingen en intresten volgen soms automatisch. Wanneer de overheid zelf een fout maakt, bestaat er geen vergelijkbaar mechanisme: geen schadevergoeding, geen boete en vaak geen excuses.

Een oproep voor accountability

We hebben niet meer administratie nodig, maar een efficiëntere administratie. Een overheid die van haar burgers bijna administratieve perfectie verlangt, moet minstens bereid zijn zichzelf aan dezelfde standaard te onderwerpen. Wanneer een fout financiële schade berokkent, moet er een schadevergoeding bestaan. Gezag werkt alleen wanneer het wederkerig is.

Bronnen

• De Standaard, 28 april 2026 — 950.000 vooraf ingevulde belastingbrieven moeten opnieuw worden verstuurd.
• Statbel — statistieken werknemers en ambtenaren.
• VRT NWS, 8 september 2026 — berichtgeving over de fiscale controle en boete van €1.250 bij Anne Cornut.
• Verklaringen fiscalist Michel Maus over de controle.
• Persoonlijke praktijkervaring van de auteur met foutieve dagvaardingen in het kader van het syndicusbeheer.