Ondernemingen als melkkoe: het wegenvignet als nieuw voorbeeld

Wie de recente begrotingsmaatregelen op een rijtje zet, kan alleen maar vaststellen dat ondernemerschap in België wordt geviseerd. Telkens de overheid extra geld nodig heeft, gaat de blik automatisch naar dezelfde groep: de private sector, zelfstandigen en ondernemingen.

Dat blijkt opnieuw uit de invoering van het Vlaamse wegenvignet. Volgens het kabinet zal de hervorming voor particuliere automobilisten budgetneutraal zijn, dankzij een compensatie via de verkeersbelasting. Maar voor bedrijfswagens en bestelwagens geldt die compensatie niet. Integendeel: het kabinet bevestigt dat de 55 miljoen euro extra opbrengst volledig afkomstig zal zijn van leasewagens en bestelwagens tot 3,5 ton.

Geen compensatie, wel belastingverhoging

Voor leasewagens komt er geen verlaging van de verkeersbelasting. Bij bestelwagens is de voorziene forfaitaire korting onvoldoende om de kostprijs van het wegenvignet te compenseren. In werkelijkheid gaat het dus om een belastingverhoging voor bedrijven, zelfstandigen en kmo’s.

Een patroon van fiscale druk

Deze maatregel staat niet op zichzelf. De afgelopen jaren werd de fiscale druk op ondernemingen en werknemers systematisch opgevoerd. Hieronder een overzicht van recente maatregelen:

• Invoering en herhaalde indexering van de kilometerheffing voor vrachtwagens;
• Afbouw van het fiscale voordeel van bedrijfswagens;
• Verminderde aftrekbaarheid van brandstofkosten;
• Afschaffing van de fiscale gunstregeling voor plug-inhybrides;
• Strengere CO₂-regels en elektrificatieverplichtingen voor werkgevers;
• Meerdere verhogingen van accijnzen op brandstoffen;
• Hervormingen van BIV en verkeersbelasting.

De overheid haalt al 25 miljard euro per jaar uit het autogebruik. Daarbovenop komen voorstellen om flexi-jobs te beperken, ‘achterpoortjes’ voor ondernemers te sluiten, bijkomende bijdragen op vermogen in te voeren en nieuwe administratieve verplichtingen op te leggen.

Geen besparingen, wel nieuwe belastingen

België behoort tot de landen met de hoogste belastingdruk ter wereld. Volgens de OESO bedraagt die meer dan 44% van het bbp. Ook de belastingwig op arbeid is een van de hoogste van alle OESO-landen.

Ondernemingen zijn nochtans de motor van onze welvaart. Ze investeren, nemen risico’s, creëren werkgelegenheid, betalen lonen en financieren via belastingen onze gezondheidszorg, pensioenen, onderwijs en sociale zekerheid. Maar wanneer de overheid hun kosten blijft verhogen, verdwijnt dat geld niet uit het niets. Het wordt doorgerekend in hogere prijzen, lagere lonen, minder investeringen of verhuizingen naar landen waar ondernemen aantrekkelijker is. Uiteindelijk betaalt de hele samenleving de rekening.

Contrast tussen private sector en overheid

Terwijl ondernemingen efficiënter moeten werken om te overleven, blijft de overheid groeien. België telt honderden overheidsinstellingen, agentschappen, adviesraden en miljarden subsidiestromen waarvan de maatschappelijke meerwaarde zelden kritisch wordt geëvalueerd. Structurele besparingen blijven uit, maar nieuwe belastingen volgen elkaar in snel tempo op.

Een overheid die haar begroting niet op orde krijgt door uitgaven te beheersen, kiest steeds voor de gemakkelijkste oplossing: belastingen verhogen. Vandaag heet dat een wegenvignet. Morgen krijgt het wellicht een andere naam. Maar hoe men het ook verpakt, de conclusie blijft: ondernemingen worden gebruikt als melkkoe om een overheid te financieren die onvoldoende in eigen vlees snijdt.

Als Vlaanderen en België economische groei willen, moeten ondernemers partners worden in plaats van doelwitten. Welvaart ontstaat niet door hogere belastingen, maar door bedrijven de ruimte te geven om te investeren, mensen aan te werven en waarde te creëren.

Bronnen

• Vlaamse Regering – toelichting hervorming wegenvignet en verkeersbelasting (2026);
• OESO, Revenue Statistics (België behoort tot de landen met de hoogste belastingdruk);
• OESO, Taxing Wages (België heeft één van de hoogste belastingwiggen op arbeid);
• Viapass – kilometerheffing voor vrachtwagens;
• Federale regelgeving inzake fiscale aftrekbaarheid van bedrijfswagens en CO₂-hervormingen.